«ΟΔΟΣ ΜΕΡΛΙΝ 6», της Γιούλας Γ. Κωνσταντοπούλου – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

«ΟΔΟΣ ΜΕΡΛΙΝ 6», της Γιούλας Γ. Κωνσταντοπούλου – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη
Εκδόσεις: Άνεμος
Σελίδες: 198
Τιμή με έκπτωση: 12,40€
 
          Δεν είναι διόλου τυχαία η σημερινή μέρα την οποία επέλεξα για να αναρτήσω την κριτική μου για ένα συγκλονιστικό μυθιστόρημα που αγγίζει τα όρια της ακριβούς ιστορικής καταγραφής ενός από τα πιο αιματοβαμμένα γεγονότα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου στη χώρα μας. Η Σφαγή των Καλαβρύτων έλαβε χώρα σαν σήμερα στις 13 Δεκεμβρίου του 1943 και, παρά το γεγονός ότι πέρασαν τόσα χρόνια από τότε και οι συνθήκες άλλαξαν ριζικά, εμείς οφείλουμε να θυμόμαστε πάντοτε και να αποτίνουμε φόρο τιμής σε όσους σφαγιάστηκαν τότε άδικα από τους απάνθρωπους ναζί. Η χαρισματική συγγραφέας Γιούλα Γ. Κωνσταντοπούλου με το νέο μυθιστόρημα-χρονικό της, που κυκλοφορεί από την Άνεμος Εκδοτική με τίτλο «Οδός Μέρλιν 6», επιχειρεί ακριβώς αυτό: να διατηρήσει ζωντανές τις ιστορικές μας μνήμες, αυτές που οφείλουμε ως λαός να μη λησμονήσουμε ποτέ. Παρόλο που ο τίτλος του έργου της αναφέρεται στο αρχηγείο της Γκεστάπο στην Αθήνα, το κυριότερο και πιο σοκαριστικό ιστορικό γεγονός στο οποίο γίνεται αναφορά είναι αυτό του Ολοκαυτώματος των Καλαβρύτων, κατά το οποίο οι γερμανικές δυνάμεις Κατοχής εκδικήθηκαν την εκτέλεση 77 στρατιωτών τους από τους έλληνες αντάρτες, σκοτώνοντας 677 άντρες από τον άμαχο πληθυσμό των Καλαβρύτων και των γύρω χωριών. Η θηριωδία των ναζί ξετυλίχθηκε σε όλο της το μεγαλείο, καθώς εκείνοι έβλεπαν πως έχαναν τον πόλεμο έχοντας ν’ αντιμετωπίσουν από τη μία την επέλαση του Κόκκινου Στρατού μετά την ήττα τους στο Στάλινγκραντ και από την άλλη τη διαρκή και σθεναρή ελληνική Αντίσταση. Η αποτυχία των διαπραγματεύσεων για την απελευθέρωση των γερμανών στρατιωτών από τους αντάρτες και η ακόλουθη εκτέλεσή τους προκάλεσε την εξαγρίωση των Γερμανών, οι οποίοι και διέπραξαν το σοβαρότερο έγκλημα πολέμου που καταγράφηκε στη χώρα μας κατά τη διάρκεια της Κατοχής.
          Η ιστορία μας ξεκινά από την Πρωτοχρονιά του 1944, όταν ο νεαρός ήρωάς μας, ο Γιώργος, αποφασίζει να εγκαταλείψει το χωριό του που βρίσκεται πολύ κοντά στα Καλάβρυτα και να καταφύγει σε συγγενείς του στην Αθήνα. Έχοντας βιώσει τον απόλυτο τρόμο μετά τη Σφαγή και έχοντας δει με τα ίδια του τα μάτια τις θηριωδίες των ναζί, αφήνει τη μητέρα του και κατευθύνεται μαζί με άλλους χωριανούς προς την Αθήνα. Εκεί οι συγγενείς του τον καλοδέχονται και τον φροντίζουν, όμως ο νεαρός ήδη φλέγεται από την επιθυμία να αντισταθεί στους κατακτητές, όπως ακριβώς έχουν ήδη κάνει και τα δυο αδέλφια του. Έτσι συμμετέχει και ο ίδιος όπως μπορεί στην αντιστασιακή δράση των συγγενών του. Όλα βαίνουν κατ’ ευχήν και με συνεχείς προφυλάξεις, μέχρι που ένα βράδυ πραγματοποιείται μια αιφνιδιαστική έρευνα στο σπίτι του θείου του. Ο Γιώργος συλλαμβάνεται μαζί με τους άλλους άντρες της οικογένειας και οδηγείται πρώτα στις φυλακές Αβέρωφ και στη συνέχεια στα κρατητήρια της οδού Μέρλιν. Ούτε καν ο ίδιος μπορεί να διανοηθεί ποια θα είναι η μοίρα του, ενόσω βιώνει τις βασανιστικές ανακρίσεις των δεσμωτών του και καθώς ο πόλεμος οδεύει επιτέλους προς το τέλος του, μετά την ιστορική D-Day της απόβασης στη Νορμανδία με το κωδικό όνομα «Επιχείρηση Overlord».
          Η συγγραφέας μάς παρασύρει σ’ ένα καθηλωτικό αναγνωστικό ταξίδι σε μερικές από τις σημαντικότερες στιγμές της σύγχρονης Ιστορίας. Μέσα από τη ζωή του ήρωά της και της οικογένειάς του, περνάνε μπροστά από τα μάτια μας ιστορικά γεγονότα όπως οι Βαλκανικοί πόλεμοι, ο Α΄ και ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, η περίοδος του Μεσοπολέμου, το Κραχ και η μετανάστευση, αλλά και η Εθνική Αντίσταση ενάντια στις βάρβαρες δυνάμεις Κατοχής. Τα πραγματικά ιστορικά πρόσωπα συνδέονται με τα φανταστικά σε μια άρτια δομημένη μυθοπλασία εμπνευσμένη από την καθηλωτική πραγματικότητα. Το πλούσιο ιστορικό παράρτημα στο τέλος του βιβλίου μάς δίνει ακόμα περισσότερες πληροφορίες για όσα γεγονότα αναφέρονται μέσα στο βιβλίο. Η εξαιρετική γραφή της Γιούλας Κωνσταντοπούλου μού ήταν ήδη γνωστή από το προηγούμενο εξαιρετικό της μυθιστόρημα «Αμέλια, Ιχνηλατώντας μνήμες των Ρωμιών της Πόλης», όμως εδώ πρόκειται για μία ακόμα πιο συγκλονιστική αληθινή ιστορία, περισσότερο φορτισμένη συγκινησιακά, αφού ο νεαρός ήρωάς μας, ο Γιώργος, υπήρξε ο πατέρας της συγγραφέως. Με τρόπο λιτό, ουσιαστικό και παραστατικό, γινόμαστε μάρτυρες σε όλα όσα υπέστησαν οι πρόγονοί μας κατά τη διάρκεια της Κατοχής, ώστε να μπορέσουμε εμείς τώρα να ζούμε ελεύθεροι. Είναι ηθικό χρέος όλων μας να διατηρούμε τις μνήμες τους ζωντανές, έστω και μέσα από τις σελίδες ενός καλογραμμένου μυθιστορήματος όπως το «Οδός Μέρλιν 6», ώστε να μην ξεχάσουμε όσα συνέβησαν και να μη λησμονηθούν ποτέ οι δικές τους γενναιόψυχες θυσίες. Οφείλω τα ολόθερμα συγχαρητήριά μου στην αγαπητή κ. Κωνσταντοπούλου για το νέο της πόνημα, το οποίο και σας προτείνω ανεπιφύλακτα να διαβάσετε, Φίλοι μου.
 
Υπόθεση Οπισθόφυλλου:
 
Στον απόηχο της Σφαγής των Καλαβρύτων τον Δεκέμβρη του 1943, ο νεαρός Γιώργος αφήνει το χωριό του και κατευθύνεται σε συγγενείς του στην Αθήνα. Ακολουθώντας την ενεργό δράση εκείνων –αλλά και τόσων άλλων Ελλήνων, που έχουν στρατευτεί στην υπεράσπιση της πατρίδας και τη διεκδίκηση της πολυπόθητης ελευθερίας–, θα λάβει μέρος στην Αντίσταση. Μια αιφνιδιαστική έρευνα των Γερμανών στο σπίτι του θείου του θα αποβεί μοιραία. Ο νεαρός θα συλληφθεί μαζί με τους υπόλοιπους άντρες της οικογένειας και θα οδηγηθεί στο αρχηγείο της Γκεστάπο στην Αθήνα, στην οδό Μέρλιν 6...
 
Στραμμένα στις παρυφές της Ιστορίας, διανύοντας σημαντικές στιγμές του 20ου αιώνα –με τους δύο Παγκόσμιους Πολέμους, την Κατοχή και την Εθνική Αντίσταση– ιστορικά πρόσωπα και επινοημένοι χαρακτήρες συναντώνται, βιώνοντας καθοριστικές εμπειρίες. Αδελφικές φιλίες, πράξεις αυταπάρνησης και απρόβλεπτα γεγονότα δοκιμάζουν τις σχέσεις των ανθρώπων. Αλλοτριώνει ο πόλεμος, η κτηνωδία και η προδοσία τις συνειδήσεις ή ο ανθρωπισμός, η ευσυνειδησία, ο πατριωτισμός και το ήθος υπερισχύουν; Τελικά, η πλάστιγγα της τύχης είναι εκείνη που θα αποφασίσει για τη ζωή και τον θάνατο.
 
Ένα καθηλωτικό μυθιστόρημα που βασίζεται σε πραγματικά γεγονότα, εμπνέεται από υπαρκτά πρόσωπα και μας παρασύρει σε μερικές από τις σκοτεινότερες στιγμές της Ιστορίας.
  

«ΜΙΑ ΘΑΛΑΣΣΑ, ΔΥΟ ΠΑΤΡΙΔΕΣ», του Χριστόφορου Σεμέργελη – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

«ΜΙΑ ΘΑΛΑΣΣΑ, ΔΥΟ ΠΑΤΡΙΔΕΣ», του Χριστόφορου Σεμέργελη – Γράφει η Κλειώ
Τσαλαπάτη
Εκδόσεις: Κέδρος
Σελίδες: 376
Τιμή με έκπτωση: 12,96€
 
          Το ιστορικό μυθιστόρημα ήταν, είναι και θα είναι η παντοτινή μου αγάπη στη Λογοτεχνία. Σαφώς και έχω ξεχωρίσει πολλά αριστουργηματικά βιβλία από όλες τις υπόλοιπες κατηγορίες, όμως το μυθιστόρημα που αναφέρεται σε περασμένες εποχές, σε σημαντικά ή λιγότερο γνωστά ιστορικά γεγονότα και πρόσωπα, πάντοτε θα κατέχει ιδιαίτερη θέση στις προτιμήσεις μου, αφού μου προσφέρει την ανεκτίμητη δυνατότητα να ταξιδεύω στον χρόνο μέσα από τις σελίδες ενός βιβλίου. Ένα ιστορικό μυθιστόρημα σαν αυτό το πρώτο πόνημα του κ. Σεμέργελη, με τίτλο «Μία θάλασσα, δύο πατρίδες» που κυκλοφορεί από τις αγαπημένες εκδόσεις Κέδρος, είναι πραγματικά ένα εντυπωσιακό ταξίδι στον χωροχρόνο, από εκείνα που δεν πιστεύεις ποτέ πως θα μπορέσεις να πραγματοποιήσεις. Το γεγονός δε πως ετούτο είναι το πρώτο λογοτεχνικό έργο του συγγραφέα, καθιστά ακόμη πιο αξιέπαινη την όλη προσπάθειά του, αφού είναι σπάνιο να συναντήσεις τέτοια ώριμη και μεστή γραφή και τόσο ασυνήθιστη θεματολογία σ’ έναν νεόκοπο λογοτέχνη που δοκιμάζει για πρώτη φορά τις συγγραφικές του δυνάμεις στο συγκεκριμένο είδος. Οφείλω να του αναγνωρίσω αφενός τη σαφέστατη ιστορική έρευνα που εμφανώς πραγματοποίησε, και αφετέρου την εντυπωσιακή ικανότητά του να συνδυάζει ιστορικά και φανταστικά πρόσωπα υφαίνοντας μια μυθοπλασία βασισμένη στην ατόφια Ιστορία, η οποία είναι τόσο ρεαλιστική που θα μπορούσε να είναι απολύτως πραγματική.
          Με αφορμή τη φετινή συμπλήρωση των διακοσίων χρόνων από την Επανάσταση του 1821, πολλά μυθιστορήματα γράφτηκαν για τον εθνικό ξεσηκωμό και πολλές δραστηριότητες έλαβαν χώρα για να τιμήσουν την επέτειο αυτήν. Όμως, συνήθως το ενδιαφέρον τους επικεντρώνεται σ’ εκείνα τα πρώτα ένδοξα χρόνια και συχνά λησμονούμε πως το όλο εγχείρημα της απελευθέρωσής μας από τον τουρκικό ζυγό δεν επιτεύχθηκε μέσα σε λίγα χρόνια, αλλά πέρασαν αρκετές δεκαετίες ώσπου να πάρει η χώρα μας τη σημερινή κυριαρχική της μορφή. Χρειάστηκαν πολυάριθμες μάχες, αμέτρητες ηρωικές εξεγέρσεις και άφθονο αίμα γνήσιων πατριωτών –Ελλήνων και ξένων– έως ότου απελευθερωθεί ολόκληρη η Ελλάδα. Μία τέτοια, λιγότερο γνωστή αλλά εξίσου αξιέπαινη, επανάσταση ήταν και η θεσσαλική επανάσταση του 1878, ένα ιστορικό γεγονός εξαιρετικής σημασίας παρά το άδοξο αποτέλεσμά του, καθώς δρομολόγησε τις επερχόμενες εξελίξεις στον διπλωματικό στίβο, οδηγώντας τελικά στην απελευθέρωση της Θεσσαλίας και την προσάρτησή της στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος τον Νοέμβρη του 1881. Ο συγγραφέας, ορμώμενος από τα ιστορικά αυτά συμβάντα, εξυφαίνει ένα ιστορικό μυθιστόρημα αξιώσεων όπου τα ιστορικά πρόσωπα συνυπάρχουν με τα φανταστικά κι εμείς βλέπουμε μπροστά μας να διαδραματίζονται ολοζώντανα καθηλωτικά γεγονότα που διαμόρφωσαν την Ιστορία γενικά αλλά και ειδικότερα την ιστορία της θεσσαλικής γης.
          Ο κεντρικός ήρωάς μας, ένας γοητευτικός Λεβαντίνος ονόματι Γουίλιαμ Χατζηγεωργίου, ξεκινά από την πολυπολιτισμική Σμύρνη όπου βρίσκεται η οικογένειά του για να φτάσει στον Βόλο, μετά από πρόσκληση του προξένου Καρόλου Μπόρελ μέσω του αδερφού του Έντουαρντ. Ο σκοπός αυτού του ριψοκίνδυνου ταξιδιού είναι να μπορέσει να διασώσει έναν αμύθητο θησαυρό αρχαιολογικής αξίας φυγαδεύοντάς τον κυριολεκτικά κάτω από το άγρυπνο βλέμμα των Οθωμανών. Το όλο εγχείρημα δεν τρομάζει τον πολύπειρο και κοσμογυρισμένο Γουίλιαμ, που ο χαρακτήρας του αποτελεί έναν εκρηκτικό συνδυασμό του βρετανικού φλέγματος της αγγλίδας μητέρας του και της γενναιότητας του πηλιορείτη πατέρα του. Αποφασισμένος να φτάσει στον τελικό προορισμό του καραβιού στην Τεργέστη μαζί με το πολύτιμο φορτίο από την ενδιάμεση στάση στον Βόλο, ο τυχοδιώκτης Γουίλιαμ ξεκινάει ένα επικίνδυνο ταξίδι που του επιφυλάσσει απρόσμενες εκπλήξεις και αμέτρητες ανατροπές. Τίποτα δεν θα πάει βάσει σχεδίου και ο ήρωάς μας θα βρεθεί άθελά του στο επίκεντρο μιας από τις πιο αιματηρές επαναστάσεις του ξεσηκωμένου ελληνικού έθνους, χωρίς να μπορεί καν να διανοηθεί πως τελικά θα αποτελέσει και ο ίδιος μέρος της. Το σημαντικότερο όμως είναι πως ο ανυποψίαστος Σμυρνιός θα καταθέσει στην ταραγμένη θεσσαλική γη όχι μόνο το θάρρος και τη γενναιότητά του, πολεμώντας δίπλα στους ξεσηκωμένους Βολιώτες, αλλά και τον γνήσιο έρωτά του για την πανέμορφη Δήμητρα από τη Μακρινίτσα. Τίποτε από όσα έζησε εκεί δεν περίμενε και τίποτα δεν έμεινε ίδιο μετά.
          Το «Μία θάλασσα και δύο πατρίδες» είναι ένα ιστορικό μυθιστόρημα αξιώσεων, που ξεδιπλώνει αριστοτεχνικά μια ταραγμένη και σχετικά άγνωστη περίοδο του ελληνικού ξεσηκωμού, ενώ καθηλώνει με τις ολοζώντανες και πρωτοπρόσωπες αφηγήσεις του ήρωα και την πιστή αναπαράσταση των συνθηκών, των γεγονότων και των νοοτροπιών της εποχής. Καθώς η καθηλωτική πλοκή εξελίσσεται, οι φανταστικοί ήρωες συμπορεύονται με πραγματικά ιστορικά πρόσωπα, όπως ο βρετανός φιλέλληνας ανταποκριτής των «Τάιμς» Κάρολος Ογλ, που θυσιάστηκε υπερασπιζόμενος τη δική μας απελευθέρωση, ο Σκαρλάτος Σούτσος και πολλοί άλλοι. Η ακριβής και πιστή αποτύπωση μαχών είναι αξιοθαύμαστη, αφού σκηνές όπως αυτή της καταστροφής του μοναστηριού της Αγ. Τριάδας στη Σουρβιά ή η πολιορκία των επαναστατών στη Μακρινίτσα θα μείνουν βαθιά χαραγμένες στη μνήμη του αναγνώστη. Κυρίως όμως ο συγγραφέας μάς μιλά για το ανυπότακτο ελληνικό πνεύμα, την αποφασιστικότητα και την ηρωική αυτοθυσία όταν κάποιος υπερασπίζεται την ελευθερία του και το δίκαιο, καθώς και την αναμφισβήτητη ικανότητα της αληθινής αγάπης να βρίσκει διέξοδο για να ανθίσει ακόμα και κάτω από τις πιο αντίξοες συνθήκες, ακόμα και μέσα στις αδηφάγες φλόγες της μάχης και της καταστροφής. Οφείλω τα θερμά μου συγχαρητήρια στον εξαίρετο συγγραφέα και σας προτείνω ανεπιφύλακτα να διαβάσετε το συναρπαστικό μυθιστόρημά του!
 
Υπόθεση Οπισθόφυλλου:
 
1878. Ένας άντρας που ζει ριψοκίνδυνα πέφτει θύμα ληστείας στα Χιώτικα, την πιο κακόφημη συνοικία της Σμύρνης. Ορκίζεται να πάρει εκδίκηση, αλλά, προτού καν επουλωθούν οι πληγές του, αναγκάζεται να αφήσει την κοσμοπολίτικη Ιωνία και να ταξιδέψει στην απέναντι πλευρά του Αιγαίου, στην επαναστατημένη Θεσσαλία. Στην προσπάθειά του να διασώσει έναν θησαυρό αμύθητης αξίας που ανακαλύφθηκε στον Βόλο βρίσκεται στο μάτι του κυκλώνα.
 
Παρασύρεται σε μια θανάσιμη περιπέτεια ενώ την ίδια στιγμή η βία και ο φόβος βασιλεύουν. Για να επιβιώσει, πρέπει να αψηφήσει κάθε κανόνα λογικής. Καθώς το Πήλιο παραδίδεται στις φλόγες του πολέμου, συνδέεται μ’ έναν Άγγλο δημοσιογράφο και ερωτεύεται μια γενναία γυναίκα από τη Μακρινίτσα, που ανατρέπει τα πάντα γύρω του.
 
Η σκοτεινή διπλωματία και η προδοσία των Μεγάλων Δυνάμεων καθορίζουν τη ζωή του Λεβαντίνου τυχοδιώκτη, ο οποίος προσπαθεί να σταθεί όρθιος σ’ έναν κόσμο που καταρρέει. Ισορροπώντας ανάμεσα σε δύο πατρίδες, θα επιχειρήσει να κλείσει όλους τους ανοιχτούς λογαριασμούς.
 
Ένα μυθιστόρημα για τις πιο σκοτεινές μέρες της Θεσσαλικής Επανάστασης του 1878. Για τον τραγικό έρωτα δύο νέων που γεννιέται μέσα στη φωτιά του πολέμου. 

«Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΑΡΙΟΣ ΤΟΥ ΑΟΥΣΒΙΤΣ», του Antonio G. Iturbe – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

«Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΑΡΙΟΣ ΤΟΥ ΑΟΥΣΒΙΤΣ», του Antonio G. Iturbe – Γράφει η Κλειώ
Τσαλαπάτη
Εκδόσεις: Κλειδάριθμος
Σελίδες: 528
Τιμή με έκπτωση: 15,93€
 
          Δύο δάσκαλοι σηκώνουν το κεφάλι αγχωμένοι. Κρατούν στα χέρια τους κάτι που απαγορεύεται αυστηρά στο Άουσβιτς και μπορεί να καταδικαστούν σε θάνατο έτσι και τους ανακαλύψουν. Αυτά τα αντικείμενα, τα τόσο επικίνδυνα που η κατοχή τους συνιστά αιτία της μέγιστης ποινής, δεν πυροβολούν ούτε τρυπάνε, δεν είναι ούτε κοφτερά ούτε επιθετικά όπλα. Τα αντικείμενα που οι αδυσώπητοι φρουροί του Ράιχ φοβούνται τόσο πολύ είναι απλώς και μόνο βιβλία: παλιά, φθαρμένα, σχεδόν διαλυμένα βιβλία. Οι ναζί όμως τα κυνηγάνε και τα ελέγχουν, τα απαγορεύουν επίμονα. Καθ’ όλη τη διάρκεια της Ιστορίας, άπαντες οι δικτάτορες, οι τύραννοι και οι καταπιεστές –είτε λευκοί, είτε μαύροι, είτε ανατολίτες, είτε Άραβες, είτε Σλάβοι, ανεξαρτήτου χρώματος και φυλής, είτε τάσσονταν υπέρ του λαϊκού ξεσηκωμού, υπέρ των προνομίων της αριστοκρατίας, υπέρ της θέλησης του Θεού ή της διαλλακτικής πειθαρχίας του στρατού, όποια κι αν ήταν η ιδεολογία τους– όλοι μηδενός εξαιρουμένου είχαν κάτι κοινό: καταφέρονταν πάντα και με τρομερό μένος κατά των βιβλίων. Τα βιβλία είναι επικίνδυνα, κάνουν τους ανθρώπους να σκέφτονται…
          Νομίζω πως ακόμα και αν δεν έγραφα τίποτα περισσότερο από αυτό το μικρό αλλά τόσο αντιπροσωπευτικό απόσπασμα από το εξαιρετικό βιβλίο του ισπανού Αντόνιο Ιτούρμπε, δεν θα χρειαζόταν κάτι παραπάνω για να καταλάβετε πόσο σπουδαίο βιβλίο είναι «Η βιβλιοθηκάριος του Άουσβιτς», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος. Πρόκειται για ένα αριστούργημα που βρίθει Ιστορίας –καθώς βασίζεται στην αληθινή μαρτυρία της ίδιας της ηρωίδας–, και που εξελίσσεται σε μία από τις πιο τραγικές και απάνθρωπες περιόδους της ανθρώπινης πορείας, σε έναν από τους πιο ζοφερούς τόπους εκτέλεσης άμαχου πληθυσμού, περιγράφοντας ένα από τα ειδεχθέστερα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας: το Ολοκαύτωμα. Δεν κουράζομαι να επαναλαμβάνω πως όσα βιβλία κι αν έχουν γραφτεί για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο δεν είναι αρκετά, όσες ταινίες κι αν έχουν γυριστεί δεν αρκούν για να μας υπενθυμίζουν τις μελανές αυτές σελίδες της Ιστορίας, ώστε να μην αφήσουμε ποτέ ξανά το φίδι του φασισμού να σηκώσει κεφάλι και να αιματοκυλίσει εκ νέου την ανθρωπότητα.
    Γι’ αυτόν τον λόγο, ξεκίνησα να διαβάζω το συγκεκριμένο βιβλίο –ένα ακόμα βιβλίο για το Άουσβιτς και το Ολοκαύτωμα–, γνωρίζοντας πάνω κάτω ότι θα διαβάσω μία χιλιοειπωμένη ιστορία, αλλά από μια διαφορετική οπτική, οπότε και θα ανακαλύψω μια άγνωστη πτυχή της. Όμως αυτό που δεν περίμενα ήταν ότι θα συγκλονιστώ τόσο πολύ από τη γραφή ενός συγγραφέα που «βάζει το μαχαίρι στο κόκκαλο» των αληθινών γεγονότων και δεν κρύβει τα λόγια του, ούτε κάνει εκπτώσεις και συμβιβασμούς σε όσα θέλει να επισημάνει. Ο Ιτούρμπε είναι ένας χαρισματικός συγγραφέας που μας καθηλώνει τόσο με την πρωτότυπη πλοκή του βιβλίου του όσο και με την ασύγκριτη γραφή του, ένα δείγμα της οποίας σας παρέθεσα στην αρχή. Μέσα στο βιβλίο του γίνονται αναφορές σε άλλα αριστουργήματα της Λογοτεχνίας, όπως «Το μαγικό βουνό» του Τόμας Μαν, κάτι που μας αποδεικνύει πως ο καλός συγγραφέας είναι πρώτα απ’ όλα δεινός αναγνώστης. Έτσι, μαθαίνουμε πως μέσα στο στρατόπεδο Άουσβιτς-Μπίρκεναου υπήρξε η μικρότερη ίσως παράνομη βιβλιοθήκη στον κόσμο, που αποτελούνταν από οκτώ μόνο βιβλία. Κι εφόσον υπήρχε βιβλιοθήκη θα έπρεπε να έχει υπάρξει και μία θαρραλέα βιβλιοθηκάριος που τα φρόντιζε και τα έκρυβε σε διαφορετικό μέρος κάθε μέρα: η Ντίτα ή Εντίτα Αντλέροβα, μια δεκατετράχρονη Εβραιοπούλα από την Πράγα. Ποιος είπε ότι ήρωες είναι μόνο όσοι κάνουν θαρραλέα επίθεση κατά μέτωπο στον εχθρό ή στέκονται απέναντι στο εκτελεστικό απόσπασμα ή θυσιάζονται προστατεύοντας τους συντρόφους τους; Ηρωίδα μπορεί να είναι και μία έφηβη κοπελίτσα που, μπροστά στους σκληροτράχηλους φρουρούς που συνοδεύουν τον διαβόητο Γιόζεφ Μένγκελε για επιθεώρηση στο μπλοκ 31 του στρατοπέδου, δεν διστάζει να κρύψει κάποια από τα πολύτιμα αν και κακοπαθημένα βιβλία κάτω από το ρυπαρό ρούχο της, κατάσαρκα πάνω στο λιπόσαρκο και υποσιτισμένο κορμί της, κοιτώντας κατάματα τον ίδιο τον «άγγελο του θανάτου» του Άουσβιτς.
    Μέσα από το εξαιρετικό αυτό χρονικό της ζωής της Ντίτα όσο παρέμεινε έγκλειστη στο φρικαλέο στρατόπεδο συγκέντρωσης στην Πολωνία, με την οσμή της καμμένης σάρκας και την ανθρώπινη τέφρα να πλανώνται στον αέρα, με τον θάνατο να αποτελεί τον καθημερινό σύντροφο όλων των κρατουμένων όπως και της ίδιας, ξαναθυμόμαστε τα συγκλονιστικά γεγονότα που έλαβαν χώρα κατά την απάνθρωπη κυριαρχία του Γ΄ Ράιχ και μαθαίνουμε περιστατικά και συμβάντα που αγνοούσαμε, όπως την ύπαρξη και «φιλοξενία» πεντακοσίων περίπου παιδιών στο στρατόπεδο εξόντωσης Άουσβιτς και τη λειτουργία ενός άτυπου σχολείου με προφορική διδασκαλία των παιδιών από ενήλικους κρατούμενους. Όχι, οι πωρωμένοι ναζί δεν ενδιαφέρονταν για τη μόρφωση των μικρών κρατούμενων, απλά χρειάζονταν και μερικά παιδιά ώστε να μπορούν να κινηματογραφούν προπαγανδιστικές σκηνές στα στρατόπεδά τους όπου ολόκληρες οικογένειες δήθεν «φιλοξενούνταν» και «καλοπερνούσαν» σε ένα «υγιές» περιβάλλον… Ένα ακόμα άγνωστο συμβάν, κατά την περιβόητη «φιλοξενία» όσων δεν ανήκαν στην Άρια φυλή, ήταν και η παράνομη διατήρηση της λιλιπούτειας βιβλιοθήκης των οκτώ βιβλίων, τα οποία αναλάμβανε ένα από τα μεγαλύτερα κορίτσια να φυλάει, να διανέμει στους υποτυπώδεις δασκάλους και να τα κρύβει κάθε βράδυ και σε διαφορετικό σημείο. Βιβλία αταίριαστα μεταξύ τους και πιθανόν μηδαμινού ενδιαφέροντος για κάποιον σήμερα, όπως το βιβλίο «Βασικές αρχές γεωμετρίας», ένας ταλαιπωρημένος άτλαντας, μία «Ρώσικη γραμματική», η «Σύντομη ιστορία του κόσμου» του Γουέλς, ένα ρώσικο μυθιστόρημα, ένα κείμενο για την «Εισαγωγή στην ψυχανάλυση» του Φρόιντ, ένα τσέχικο μισοδιαλυμένο μυθιστόρημα με τον τίτλο «Ο καλός στρατιώτης Σβέικ» και ένα γαλλικό μυθιστόρημα χωρίς εξώφυλλο και με λιγότερες σελίδες από τις κανονικές, ξεφτισμένο και διάσπαρτο από στίγματα υγρασίας, που η Ντίτα με τον καιρό ανακάλυψε πως ήταν το αριστούργημα της παγκόσμιας λογοτεχνίας «Ο κόμης Μοντεχρίστο», του Δουμά…
    Μέσα από την αγωνιώδη για την επιβίωση καθημερινότητα της μικρής εβραιοπούλας Ντίτα, περιπλανιόμαστε στη ζοφερή πραγματικότητα του στρατοπέδου Άουσβιτς, όπου η ανθρώπινη αξιοπρέπεια έχει πληγεί ανεπανόρθωτα, η ζωή έχει μηδαμινή αξία, οι κρατούμενοι αποτελούν αναλώσιμο υλικό, η τροφή έχει περισσότερη αξία και από το χρυσάφι και η ελπίδα μοιάζει να μην έχει κανένα νόημα. Κι όμως, η νεαρή «Βιβλιοθηκάριος του Άουσβιτς» μας διδάσκει πως το θάρρος μπορεί να κρύβεται μέσα και στην πιο ασήμαντη πράξη, πως τα όνειρα και την αγάπη δεν μπορεί κανείς να σου τα στερήσει και πως η ζωή μπορεί να υμνηθεί και να θριαμβεύσει ακόμα και μέσα στο λημέρι του θανάτου. Διαβάστε το, Φίλοι μου!
 
Υπόθεση Οπισθόφυλλου:
 
Βασισμένο στην αληθινή ιστορία της Ντίτα Κράους.
 
Η ιστορία της μικρότερης και πιο επικίνδυνης βιβλιοθήκης στον κόσμο, ειπωμένη από μια κρατούμενη του Άουσβιτς που κατόρθωσε να επιβιώσει.
 
Ιανουάριος του 1944. Η έφηβη Ντίτα Κράους με τους γονείς της μεταφέρεται από το γκέτο των Εβραίων της Τερεζίν στην Πράγα στο στρατόπεδο Άουσβιτς-Μπιρκενάου. Μόνο η Ντίτα Κράους και μια χούφτα ακόμα κρατούμενοι επέζησαν, έπειτα από παραμονή ενός έτους, πριν από την απελευθέρωσή τους από τους Συμμάχους την Άνοιξη του ’45. Παρατηρεί τα πάντα, θυμάται τα πάντα και αφηγείται τα πάντα στον Αντόνιο Ιτούρμπε: Τον φόβο, τους συντρόφους που βρίσκαν νεκρούς το πρωί από την πείνα και το κρύο, την καταναγκαστική εργασία κάτω από τα γρονθοκοπήματα των «Κάπος», τις περιοδικές «επιλογές» που ξεχώριζαν τους υγιείς από τους αρρώστους που οδηγούνταν στα κρεματόρια.
 
Μα πάνω απ’ όλα, θυμάται τον Φρέντι Χιρς, τον αρχηγό του παιδικού μπλοκ 31. Στη μαύρη λάσπη του Άουσβιτς που καταπίνει τα πάντα, ο Φρέντι Χιρς έκτισε μυστικά ένα σχολείο. Οι Ναζί δεν το ξέρουν. Όπως δεν γνωρίζουν και την ύπαρξη της μικρότερης, κρυμμένης και παράνομης δημόσιας βιβλιοθήκης που υπήρξε ποτέ. Περιλαμβάνει έξι «ομιλούντα» βιβλία και οχτώ τυπωμένα. Τα τελευταία, η νεαρή Ντίτα τα κρύβει κάτω από το φόρεμά της με κίνδυνο της ζωής της.  
 
Το βιβλίο τιμήθηκε με το βραβείο TROA και μεταφράστηκε σε 22 γλώσσες
 
Είπαν για το βιβλίο:
 
«Ένα μυθιστόρημα που παρότι δεν χρυσώνει το χάπι για τις αδιανόητες θηριωδίες των στρατοπέδων θανάτου, αποτελεί ύμνο για τη ζωή.»
–Kirkus Reviews
 
«Ένα αξέχαστο, σπαρακτικό μυθιστόρημα.»
–Publishers Weekly
 
Βιογραφικό σημείωμα συγγραφέα:
 
Ο Αντόνιο Ιτούρμπε γεννήθηκε στη Σαραγόσα και μεγάλωσε στη Βαρκελώνη. Σπούδασε δημοσιογραφία και εργάζεται ως πολιτιστικός συντάκτης και βιβλιοκριτικός. Είναι από το 1996 διευθυντής του περιοδικού «Que Leer». 

«Η ΕΛΕΓΕΙΑ ΤΗΣ ΣΤΑΧΤΗΣ 3 – Άγγελοι από στάχτη», της Πασχαλίας Τραυλού – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

«Η ΕΛΕΓΕΙΑ ΤΗΣ ΣΤΑΧΤΗΣ 3 – Άγγελοι από στάχτη», της Πασχαλίας Τραυλού – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

Εκδόσεις: Διόπτρα

Σελίδες: 544

Τιμή με έκπτωση: 14,94€

          Ο κάθε εκ πεποιθήσεως αναγνώστης έχει μοιραία κάποιους αγαπημένους συγγραφείς –τους οποίους εμπιστεύεται τυφλά σε κάθε νέο τους πόνημα– και είναι βέβαιος πως εκείνοι δεν πρόκειται ποτέ να προδώσουν την αναγνωστική του εμπιστοσύνη. Εν ολίγοις «πίνει νερό στο όνομά τους» και ανυπομονεί να διαβάσει κάθε νέο τους βιβλίο. Για μένα, μία από αυτή την πολύ περιορισμένη ελίτ συγγραφέων είναι η Πασχαλία Τραυλού, την οποία παρακολουθώ από τα πρώτα συγγραφικά της βήματα ανελλιπώς, και η οποία ποτέ έως τώρα δεν με έχει απογοητεύσει. Η τριλογία της με γενικό υπέρτιτλο «Η Ελεγεία της Στάχτης» είναι ένα τεράστιο συγγραφικό έργο, όχι τόσο για την έκτασή του –η οποία αγγίζει σχεδόν τις 1.500 σελίδες–, όσο για τη θεματολογία και την αδιαμφισβήτητη λογοτεχνική του αξία. Η συγγραφέας, στα βιβλία της αυτά, εμφανίζεται ωριμότερη από ποτέ με γραφή που καθηλώνει, μαγεύει και συγκλονίζει, και με μία καταιγιστική πλοκή που περικλείει μέσα της γνωστά και άγνωστα γεγονότα της εποχής πριν, κατά τη διάρκεια του Β΄ παγκοσμίου πολέμου και μετά, αλλά και αμέτρητους ολοζώντανους ήρωες οι οποίοι χαράσσονται ανεξίτηλα στη μνήμη των αναγνωστών. Μετά το εξαιρετικό πρώτο μέρος με τίτλο «Θεοί από στάχτη», ακολούθησε το συγκλονιστικό «Άνθρωποι από στάχτη», για να ολοκληρωθεί αυτό το ανεπανάληπτο λογοτεχνικό έργο με το τρίτο και τελευταίο βιβλίο με τίτλο «Άγγελοι από στάχτη». Ολόκληρη η τριλογία κυκλοφορεί από τις αγαπημένες εκδόσεις Διόπτρα και απευθύνεται σε απαιτητικούς αναγνώστες, από εκείνους που θέλουν να διαβάσουν μια εμπνευσμένη μυθοπλασία συνδυασμένη με ατόφια Ιστορία, κρατώντας κατόπιν τα βιβλία σε περίοπτη θέση στη βιβλιοθήκη και στην καρδιά τους.

          Η ιστορία του τρίτου μέρους της τριλογίας ξεκινάει από το 1998 στο Βερολίνο, μια πόλη που προσπαθεί απεγνωσμένα να αποτινάξει από πάνω της τις μνήμες που τη χάραξαν και τη στιγμάτισαν κατά την επικράτηση του Χίτλερ και που πλέον, αφού έχει γκρεμίσει και τα τελευταία ίχνη του τείχους που τη διχοτομούσε, ατενίζει το μέλλον με σιγουριά και αισιοδοξία. Μία Ελληνίδα φοιτήτρια, η Εύα Στεργίου, μαζί με τον έγχρωμο φίλο της Ααλίφ, δέχονται επίθεση από μια ομάδα φανατικών νεοναζί, σε μια υπόγεια διάβαση κοντά στο πανεπιστήμιο όπου φοιτούν. Η Εύα επιζεί από την άγρια επίθεση, αν και κακοποιημένη σωματικά και ψυχολογικά με τον χειρότερο τρόπο, σε αντίθεση με τον φίλο της ο οποίος χάνει τη ζωή του μπροστά στα μάτια της. Ο αστυνομικός διευθυντής Νόρμπερτ Γουόκερ, του οποίου η περίπολος –με «αρχηγό» τον μονόφθαλμο σκύλο του Σήφη, τα καλύτερα «ρουθούνια» στο Σώμα–, εντόπισε τα άτυχα θύματα, αναλαμβάνει τη διαλεύκανση της εγκληματικής πράξης εναντίον τους. Αν και γιος της Βερολινέζας Ίνγκριντ, ο Νόρμπερτ έχει στην πραγματικότητα Κρητικά γονίδια μέσα του, αφού ο πατέρας του που δεν γνώρισε ποτέ είναι ένας ορεσίβιος Χανιώτης ονόματι Σήφης Αλυφαντάκης. Με το συνονθύλευμα ελληνικής και γερμανικής ιδιοσυγκρασίας που διαθέτει ο Γουόκερ, θα υποσχεθεί στον εαυτό του και το ανεπανόρθωτα τραυματισμένο κορίτσι –που είναι εγγονή της Ροζαλίας Σεφεριάδη– να βρει τους ενόχους και να τους οδηγήσει στη δικαιοσύνη. Σύμμαχο και βοηθό του σε αυτήν τη δύσκολη και γεμάτη εμπόδια αποστολή του, θα έχει τον παλιό συμφοιτητή του και νυν διάσημο ψυχίατρο Χανς Έμπερχαρντ. Αν και οι δύο φίλοι δεν είχαν σχέσεις για πολλά χρόνια, η περίπτωση της Εύας θα γίνει η αφορμή για να ξαναβρεθούν, να επανενώσουν το κομμένο νήμα της φιλίας που τους δένει και να προσπαθήσουν από κοινού να φτάσουν στην αλήθεια. Μια αλήθεια πολύπλευρη και πολυδιάστατη, που κρύβει πολλά κρυμμένα και αδιανόητα μυστικά για το παρελθόν των πρωταγωνιστών της ιστορίας μας, τα οποία πηγάζουν από την εποχή του Γ΄ Ράιχ και του Ναζισμού που πλέον αποτελεί παρελθόν.

Όμως, πόσο πραγματικά έχει απεγκλωβιστεί η Γερμανία από τα δίχτυα του Ναζισμού που αιματοκύλισε την ανθρωπότητα πριν από μισό σχεδόν αιώνα; Μήπως τα κατάλοιπα των φανατικών συνοδοιπόρων του Χίτλερ παρέμειναν και εκκολάπτονταν αθέατα όλα αυτά τα χρόνια περιμένοντας την ευκαιρία για να επανεμφανιστούν το ίδιο βίαια και ανελέητα όπως τότε; Κατά τη γνώμη μου, αυτό είναι και το μεγάλο ερώτημα το οποίο θέτει επί τάπητος μέσα από αυτό της το βιβλίο η συγγραφέας, ένα ερώτημα το οποίο είναι ανησυχητικά επίκαιρο και φλέγον σε μία Ευρώπη όπου το «φίδι» του νεοναζισμού συντηρείται συστηματικά και «γεννοβολά» ολοένα και πιο επικίνδυνα κινήματα, που θολώνουν την κρίση του ανιστόρητου κόσμου και παρουσιάζονται ως εθνικιστές και σωτήρες των απογοητευμένων πολιτών. Μέσα από την ιστορία των ηρώων του καθηλωτικού αυτού μυθιστορήματος, παρακολουθούμε την κατάληξη των ηρώων του προηγούμενου βιβλίου και όλα όσα εκείνοι άφησαν πίσω τους, έμψυχα και άψυχα. Κοιτάζουμε κατάματα την ιστορία της ευγονικής που ανέπτυξαν μέσα στα γερμανικά στρατόπεδα παρανοϊκοί επιστήμονες –όπως ο αδίστακτος Γιόζεφ Μένγκελε και οι όμοιοί του– και γινόμαστε μάρτυρες των συνεπειών και των πειραμάτων τους, όπως αυτά θα μπορούσαν με κάθε βεβαιότητα να έχουν εξελιχθεί. Ανακαλύπτουμε με απόγνωση πως οι ρίζες του κακού, της παράνοιας, του ρατσισμού και του μισανθρωπισμού δεν έχουν καταστραφεί ολοσχερώς όπως νομίζαμε, αλλά συνεχίζουν να τροφοδοτούν υπανθρώπους που πιστεύουν πως είναι ανώτεροι από κάποιους άλλους.

Το τρίτο βιβλίο της «Ελεγείας της Στάχτης» της Πασχαλίας Τραυλού, με τίτλο «Άγγελοι από στάχτη», κλείνει και ολοκληρώνει με τον ιδανικότερο τρόπο μια ιστορία καθηλωτική που μας παρασύρει σε ξεχωριστά λογοτεχνικά μονοπάτια. Με τρόπο ευφάνταστο και ευρηματικό, η συγγραφέας συνταιριάζει την Ιστορία με την ξεχωριστή και πρωτότυπη μυθοπλασία της, δίνοντάς μας ένα μοναδικό δείγμα της γραφής της που πιστεύω πως με τα χρόνια θα χαρακτηριστεί ως κλασσικό. Όσοι έχετε διαβάσει κάποιο από τα τρία βιβλία, νομίζω πως ήδη θα έχετε αναζητήσει και τα υπόλοιπα με την ίδια ανυπομονησία που το έκανα κι εγώ, αντλώντας παρόμοια αναγνωστική ικανοποίηση με τη δική μου. Όσοι, όμως, δεν το έχετε κάνει ακόμα για διάφορους λόγους, θα σας πρότεινα να ξεκινήσετε την ανάγνωση της τριλογίας της κ. Τραυλού χωρίς άλλη καθυστέρηση. Θερμά συγχαρητήρια στην αγαπητή συγγραφέα για τα τρία αυτά ανεπανάληπτα πονήματά της και αναμένω με ανυπομονησία το επόμενο έργο της!

Υπόθεση Οπισθόφυλλου:

H συγκλονιστική τριλογία της Πασχαλίας Τραυλού ολοκληρώνεται με ένα συγκλονιστικό φινάλε που αποτελεί έναν ύμνο στην ανθρώπινη ύπαρξη.

Βερολίνο, 1998

«Δεν φαντάζεσαι πόσο δύσκολο είναι ν’ ανακαλύπτεις πως διαφέρεις χωρίς να ξέρει κανείς να σου εξηγήσει τον λόγο. Δεν μπορείς να υποπτευθείς πόσο υποφέρεις όταν πρέπει να κρύβεσαι, να υποκρίνεσαι και να αισθάνεσαι ενοχές, μόνο και μόνο επειδή δεν είσαι συνηθισμένος».

Η Εύα Στεργίου, εγγονή της Ροζαλίας Σεφεριάδη, είναι φοιτήτρια στο Βερολίνο, το 1998. Τη νύχτα που μαθαίνει ότι πέθανε η γιαγιά της δέχεται μαζί με τον έγχρωμο φίλο της την άγρια επίθεση μιας ομάδας νεοναζί. Τους κακοποιημένους νέους θα εντοπίσει ο αστυνομικός διευθυντής Νόρμπερτ Γουόκερ. Ένα σημάδι στο σώμα της Εύας θα γίνει η αφορμή για μια σειρά καταιγιστικών εξελίξεων και την αποκάλυψη συγκλονιστικών μυστικών.

Με φόντο την ιστορική πραγματικότητα των γενετικών πειραμάτων, το ναζιστικό πρόγραμμα Lebensborn και το ξύπνημα του νεοναζισμού, τρεις άνθρωποι αναζητούν την υπαρξιακή τους ταυτότητα και ανακαλύπτουν πως κανένας πόλεμος δεν τελειώνει απλώς επειδή παύουν τα πυρά μεταξύ των εχθρών.

Οι χειρότεροι πόλεμοι είναι εκείνοι που ξεσπούν στη σιωπή…

Το τελευταίο βιβλίο της συγκλονιστικής τριλογίας αποτελεί έναν ύμνο στην ανθρωπιά που καταφέρνει πάντα να υπερβαίνει τα στενά όρια της προκατάληψης, της παράνοιας και της διαστροφής, καταδεικνύοντας θριαμβευτικά την ουσία της ανθρώπινης ύπαρξης.

«Η ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΤΗΣ ΜΑΝΤΙΣΣΑΣ», της Γιώτας Γουβέλη – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

«Η ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΤΗΣ ΜΑΝΤΙΣΣΑΣ», της Γιώτας Γουβέλη – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

Εκδόσεις: Διόπτρα

Σελίδες: 504

Τιμή με έκπτωση: 14,94€

          Η εξαίρετη Γιώτα Γουβέλη με «κέρδισε» ως αναγνώστρια εσαεί με το παλαιότερο μυθιστόρημά της «Ματωμένα Εντελβάις» και μου απέδειξε περίτρανα –με το επόμενο βιβλίο της με τίτλο «Το Δάκρυ της Μάντισσας»– πως μπορεί να ελίσσεται με αξιοθαύμαστη άνεση σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους αλλά και είδη μυθιστορημάτων. Δεν περίμενα, λοιπόν, τίποτα λιγότερο από εκείνη παίρνοντας στα χέρια μου το πιο πρόσφατο μυθιστόρημά της, πάντα από τις αγαπημένες εκδόσεις Διόπτρα, που τιτλοφορείται «Η Προσευχή της Μάντισσας». Η σύνδεση με το αμέσως προηγούμενο βιβλίο γίνεται σαφής από τον τίτλο ακόμα, πριν διαβάσουμε την υπόθεση του οπισθόφυλλου. Όμως τώρα μεταφερόμαστε στην Αίγυπτο της δεκαετίας του ’50, σε ένα εντελώς διαφορετικό κλίμα και σε μία ατμόσφαιρα εξωτική και μυστηριακή. Οι ήρωές μας μοιράζονται τις ίδιες ρίζες με την τραγική ηρωίδα Άννα του προηγούμενου μυθιστορήματος, όπως επίσης υπάρχει και πάλι μία μάντισσα με ιδιαίτερες ικανότητες, αλλά εδώ βρισκόμαστε πλέον σε ένα τελείως διαφορετικό περιβάλλον, ονειρικό, σαγηνευτικό και κοσμοπολίτικο.

          Η κεντρική ηρωίδα μας, η Αννίτζα Σωτηριάδη, μοιράζεται όχι μόνο το ίδιο όνομα αλλά και τις ίδιες ρίζες με την Άννα του προηγούμενου βιβλίου, κι εδώ πραγματικά εντυπωσιάστηκα καθώς δεν μπορούσα να διανοηθώ πώς θα ήταν δυνατό να υπάρξει συνέχεια και σύνδεση με την πρόωρα και άδικα χαμένη Άννα της Ρούμελης. Η συγγραφέας, με τη χαρισματική και εμπνευσμένη γραφή της, μπόρεσε όχι μόνο να συνδέσει τα δύο έργα της, αλλά και να διατηρήσει ζωντανή τη μνήμη της θρυλικής προγόνου της οικογένειας της Αννίτζας. Η ηρωίδα μας ζει με τις τέσσερις κόρες και τον άντρα της στην αριστοκρατική συνοικία Ελ Ζαμάλεκ του Καΐρου, σε μια εποχή όπου οι ισχυροί Έλληνες –μαζί τους και όλοι οι πλούσιοι ξένοι της Αιγύπτου– απολαμβάνουν πολλά προνόμια, κάτω από τη φιλοβρεττανική πολιτική του παλατιού. Ο βασιλιάς Φαρούκ προκαλεί με την απίστευτα πλούσια ζωή που διάγει, καθώς και με την υπερβολικά υποχωρητική ανοχή και συμπάθειά του προς τους Άγγλους, ενώ το μεγαλύτερο μέρος των ντόπιων βρίσκεται σε απαράδεκτη ένδεια και αγωνίζεται για την απλή επιβίωσή του. Ωστόσο, ο εξουθενωμένος και καταπιεσμένος λαός αρχίζει να επαναστατεί και να ξεσηκώνεται κάτω από την επιρροή του Νάσερ και των Αιγυπτίων αξιωματικών του, που επιμένουν στο σύνθημά τους: «η Αίγυπτος πρέπει να ανήκει στους Αιγύπτιους».

          Ο εμπορικός οίκος της οικογένειας της Αννίτζας, μέσα σε όλο αυτό το κλίμα της επικείμενης επανάστασης και των συνεχών αναταραχών –αλλά και της επισφαλούς θέσης του παλατιού και των μελών της κυβέρνησης του Φαρούκ–, βρίσκεται στο χείλος της χρεωκοπίας. Η μόνη πιθανή διέξοδος, για τη διάσωση της θέσης της οικογένειας και την επιβίωση της επιχείρησης, είναι να παντρευτεί μία από τις τέσσερις κόρες τους τον γιο ενός σημαντικού χρηματοδότη και ισχυρού μελλοντικού συνέταιρου στην οικογενειακή επιχείρηση. Ο κλήρος πέφτει στην όμορφη Μάχη, η οποία είναι αναγκασμένη να υποκύψει στην επιλογή του συζύγου από τον πατέρα της με βάση μονάχα επιχειρηματικά κριτήρια. Η καρδιά της όμως είναι ήδη δοσμένη αλλού, αλλά δεν είναι καθόλου εύκολο ούτε συνηθισμένο για τις κόρες της τάξης τους να παρακούνε τις προσταγές των γονιών τους, πράττοντας με γνώμονα μόνο τις δικές τους επιθυμίες. Οι δύο από τις τρεις αδερφές της καταλαβαίνουν τη δεινή θέση της Μάχης, όμως η τρίτη αδερφή τους, η Άρτεμη, αποδεικνύεται αδιανόητα ανάλγητη, δολοπλόκα και εγωίστρια, φέρνοντας όλη την οικογένεια στο χείλος της καταστροφής.

          Παρακολουθούμε ακόμα τη ζωή και τις αγωνίες της μελαμψής Νουρ, της χαρισματικής κεντήστρας του παλατιού, η οποία έχει μυηθεί σχεδόν από τη γέννησή της στα μυστήρια της ζωής της ερήμου και τον αιγυπτιακό πολιτισμό. Τη συνδέει πολύχρονη φιλία με τις κόρες της οικογένειας Σωτηριάδη, αλλά ένα γράμμα που της άφησε η μητέρα της θα αποδείξει πως οι δεσμοί που τη δένουν μαζί τους είναι ισχυρότεροι από όσο μπορούσε ποτέ να φανταστεί. Η Νουρ παραπαίει μεταξύ των καθηκόντων της στο παλάτι –που πλέον έχει αρχίσει να νιώθει τους τριγμούς της αποκαθήλωσης στα θεμέλιά του– και στην αγάπη για τον γιο της Εμίν και τον αγιάτρευτο έρωτα για τον πρώην σύζυγό της Ναμπίλ μπέη. Ταυτόχρονα, τα οράματά της που σχετίζονται με τις τέσσερις αδερφές την τρομάζουν, καθώς δεν μπορεί να προβλέψει ούτε να προλάβει τα ύπουλα χτυπήματα που η μοίρα επιφυλάσσει σε όλους τους.

          Η ευρηματική συγγραφέας για μία ακόμα φορά πλάθει ένα μυθιστόρημα πλούσιο, συναρπαστικό και πολυπρόσωπο. Κομμάτια της Ιστορίας που αγνοούμε, ιστορικές προσωπικότητες που επηρέασαν την εποχή τους και φανταστικοί χάρτινοι ήρωες που μοιάζουν ολοζώντανοι, δημιουργούν μία καθηλωτική πλοκή που κόβει την ανάσα. Η «Προσευχή της Μάντισσας» μας παρασύρει σε ένα μαγευτικό, εξωτικό ταξίδι στη μυστηριακή Αίγυπτο, το σταυροδρόμι των πολιτισμών και των αντιθέσεων. Στις κοσμοπολίτικες παραλιακές λεωφόρους της, στα αριστοκρατικά νησιά του ζωοδότη Νείλου, στα αχανή παλάτια με τον αμύθητο πλούτο και την προκλητική χλιδή. Στα γραφικά ποταμόσπιτα με τις νύχτες γεμάτες πόθο, μελωδίες της Ανατολής, μεθυστικά αρώματα και έρωτα. Στα σκοτεινά και κακόφημα στενά και τις φτωχές, ξεπεσμένες συνοικίες που κάποτε αποτελούσαν τη γειτονιά του μεγάλου μας Αλεξανδρινού. Στον ξεσηκωμό των πολλών, παραμελημένων και αδικημένων για αιώνες ντόπιων που απειλούν όχι μόνο τις περιουσίες των πλούσιων ξένων, αλλά και τις ίδιες τις ζωές τους. Και, τέλος, στις διαφορετικές κουλτούρες, τα πάθη και τον φανατισμό λαών που δεν μπορούν πραγματικά να συνυπάρξουν ειρηνικά και χωρίς εκατέρωθεν απώλειες. Θερμά συγχαρητήρια στην αγαπημένη Γιώτα Γουβέλη για το εξαιρετικό νέο μυθιστόρημά της, το οποίο και σας προτείνω ανεπιφύλακτα να διαβάσετε, Φίλοι μου!

Υπόθεση Οπισθόφυλλου:

Μετά τα συγκλονιστικά γεγονότα που προηγήθηκαν στο Δάκρυ της Μάντισσας, οι ήρωες που γνωρίσαμε αναζητούν ελπίδα και τόπο. Τυλιγμένοι στη σαγήνη της ονειρικής Ανατολής, αγωνίζονται να στεριώσουν και να προκόψουν. Τα χνάρια της μοίρας όμως τους ακολουθούν.

Στο κοσμοπολίτικο Κάιρο, αρχές της δεκαετίας του ’50, η ευρωπαϊκή χλιδή συνυφαίνεται με τη σαγήνη και το μυστήριο της ονειρικής ανατολής. Ωστόσο, η στιγμή της μοιραίας σύγκρουσης πλησιάζει και ο λαός ξεσηκώνεται εναντίον του παλατιού και των Άγγλων.

Η Αννίτζα, απόγονος της θρυλικής δασκάλας Άννας της Ρούμελης, ζει με την οικογένειά της στο Ελ Ζαμάλεκ, μια αριστοκρατική συνοικία της αιγυπτιακής πρωτεύουσας. Το ταραχώδες πολιτικό κλίμα και η αβεβαιότητα που επικρατεί στην αγορά φέρνει τον εμπορικό οίκο της οικογένειας στο χείλος της οικονομικής καταστροφής. Μοναδική τους σωτηρία ο γάμος μιας από τις τέσσερις κόρες της οικογένειας με έναν υποψήφιο επενδυτή. Όμως, ο έρωτας έχει ήδη μπει στον δρόμο των τεσσάρων κοριτσιών και καμιά δεν είναι διατεθειμένη να τον θυσιάσει για να σώσει την οικογένειά της.

Ο χειριστικός χαρακτήρας μιας από τις αδελφές σπέρνει ανάμεσά τους την έριδα και τη διχόνοια.

Μαζί, η παιδική τους φίλη η Νουρ, η μελαμψή κεντήστρα του παλατιού με προσωπικότητα ζυμωμένη στα βάθη της ερήμου.

Μυημένη από τα γεννοφάσκια της στα ιερά μυστήρια της ζωής, η Νουρ διαισθάνεται τον θανάσιμο κίνδυνο που τις απειλεί και προσπαθεί να τις προειδοποιήσει.

Κι ενώ η επανάσταση μαίνεται στους δρόμους του Καΐρου, οι τύχες της Νουρ και των τεσσάρων κοριτσιών ακροβατούν επικίνδυνα στο σχοινί της μοίρας.

«ΤΟ ΚΟΡΙΤΣΙ ΤΗΣ ΝΤΡΟΠΗΣ», της Σοφίας Βόικου – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

«ΤΟ ΚΟΡΙΤΣΙ ΤΗΣ ΝΤΡΟΠΗΣ», της Σοφίας Βόικου – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

Εκδόσεις: Ψυχογιός

Σελίδες: 440

Τιμή με έκπτωση: 14,94€

          Τη Σοφία Βόικου την έχω γνωρίσει μόνο μέσα από τα ξεχωριστά και αξιόλογα βιβλία της, όμως νιώθω σαν να την έχω συναντήσει και προσωπικά, αφού σε κάθε νέο πόνημά της μας δίνει και το στίγμα της συγγραφικής της οντότητας, αλλά και της ίδιας της ψυχής της. Μας έχει αποκαλύψει έναν άνθρωπο που σέβεται πρώτα απ’ όλα την Τέχνη την οποία υπηρετεί –αφού κάθε φορά εμφανίζεται ακόμα πιο βελτιωμένη η γραφή της σε σχέση με την προηγούμενη–, μία συγγραφέα που σέβεται τους αναγνώστες της –αφού σε κάθε νέο βιβλίο της είναι εμφανής και ουσιαστική η έρευνα η οποία έχει προηγηθεί πριν οι σκέψεις και η μυθοπλασία της καταγραφούν στο κείμενό της, και ας μη μας παραθέτει τη σχετική εκτενή βιβλιογραφία που σίγουρα έχει μελετήσει–, έναν χαρακτήρα που ξεχειλίζει από ποιότητα, ευγένεια, μετριοφροσύνη και αλήθεια – αφού με όποιο θέμα και αν έχει καταπιαστεί, φροντίζει να ψυχαγωγήσει και να καλλιεργήσει τους αναγνώστες της, μιλώντας στην ίδια τους την ψυχή με εντιμότητα και σεβασμό. Συνολικά, μέσα από τα έργα της η Σοφία Βόικου μας αποκαλύπτει μια γνήσια λογοτέχνιδα που δεν επαναπαύεται στις δάφνες του παρελθόντος, ούτε τυποποιείται ακολουθώντας στερεότυπα, αλλά προσπαθεί να ανυψώνει το επίπεδό της και τις προσδοκίες μας ολοένα και περισσότερο. Το νέο αριστουργηματικό μυθιστόρημά της, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός με τίτλο «Το Κορίτσι της Ντροπής», είναι πραγματικά ένα από τα πιο ξεχωριστά βιβλία που έχω διαβάσει τα τελευταία χρόνια και ίσως το ωριμότερό της, όσο αφορά τη συγγραφική της δεινότητα, αλλά και τα νοήματα που περνά στους αναγνώστες. Μπορεί ένα σημαντικό μέρος του να διαδραματίζεται στα χρόνια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και της Γερμανικής Κατοχής, όμως απέχει πολύ από τα συνηθισμένα, καθώς ασχολείται και με ένα άγνωστο στους περισσότερους από εμάς θέμα της Ιστορίας: την εισβολή του Σοβιετικού στρατού στην πόλη του Βερολίνου και τα αντίποινα των Ρώσων προς τους Γερμανούς αμάχους του Γ΄ Ράιχ. Όμως το «Κορίτσι της Ντροπής» είναι πολύ περισσότερα, αφού καλύπτει ένα μεγάλο κομμάτι της Ιστορίας μέσα από τις ημέρες και τα έργα των αλησμόνητων ηρώων του.

          Η ιστορία μας ξεκινάει από το πολύ πρόσφατο παρελθόν του 2004 σε ένα μικρό ψαροχώρι της Ολλανδίας, το Μάρκεν. Μία από τις ηρωίδες μας, η Λένη, που είναι εδώ και σαράντα περίπου χρόνια παντρεμένη με τον Γιόχαν, λαμβάνει μία επιστολή από την Ελλάδα. Ένας άγνωστός της δικηγόρος την ενημερώνει για τον θάνατο της μητέρας της και για το σπίτι το οποίο κληρονομεί, όπου γεννήθηκε η Λένη πριν από σχεδόν εξήντα χρόνια. Απαιτείται η φυσική της παρουσία για όλα τα διαδικαστικά, κάτι που η ίδια διστάζει να παραδεχτεί, αφού οτιδήποτε την έδενε με τη γενέτειρά της και τη μητέρα της το έχει αφήσει προ πολλού στο παρελθόν, ένα παρελθόν που προσπάθησε πολύ να αποτινάξει από πάνω της. Η έντονη παρότρυνση όμως του συζύγου της, όπως και η ανάγκη της να συμφιλιωθεί επιτέλους με όσα άφησε πίσω της και όσα την πλήγωσαν, την ωθούν ώστε να αποφασίσει το ταξίδι στην Αθήνα και στις ρίζες της από τις οποίες δεν μπόρεσε ποτέ να αποκοπεί ουσιαστικά.

          Ταυτόχρονα με την επιστροφή της Λένης στη σύγχρονη Αθήνα των προετοιμασιών για τους Ολυμπιακούς Αγώνες, ξεκινούμε κι εμείς μαζί ένα καθηλωτικό ταξίδι στο παρελθόν, εκείνο της εποχής που εισέβαλαν οι Γερμανοί στην Αθήνα και η ζωή όλων άλλαξε, ποδοπατήθηκε, εξαθλιώθηκε, βγήκε στο σφυρί και ρίχτηκε κορώνα ή γράμματα στον αγώνα της Αντίστασης. Ο κάθε Έλληνας αποφάσιζε ανάλογα με τις αρχές, το μυαλό και κυρίως τη θέληση και τις φυσικές αντοχές του εάν θα υποταχτεί στον Άριο εχθρό, εάν θα γίνει προδότης και δοσίλογος, εάν θα βγει στα βουνά να συνεχίσει τον άνισο αγώνα των χαμένων ηρώων του Αλβανικού μετώπου ή εάν θα αποδεχτεί τη θλιβερή μοίρα του και θα αφεθεί να λιμοκτονήσει. Η όμορφη Βιολέτα, η μητέρα της Λένης, είναι μία ξεχωριστή κατηγορία από μόνη της, αν και αυτό που κυριαρχεί στη συμπεριφορά της είναι το αδάμαστο ένστικτο της αυτοσυντήρησης. Μαζί με την επιτακτική της ανάγκη να βρει φαγητό για την ίδια και για τη μητέρα της –αφού ο αδερφός της έχει εξαφανιστεί εδώ και καιρό έχοντας ενταχθεί στην Αντίσταση–, η Βιολέτα αισθάνεται την περιέργεια να νιώσει από κοντά πως είναι αυτοί οι εύρωστοι, εμφανίσιμοι, καλοντυμένοι, ανοιχτόχρωμοι και ψηλοί άντρες που μοσχομυρίζουν από μακριά καθαριότητα και υγεία. Δε φαίνεται να την απασχολεί το γεγονός ότι εκείνοι είναι οι κατακτητές της χώρας μας, οι εισβολείς, αυτοί που στέρησαν από όλους τους Έλληνες την ελευθερία τους, την πατρίδα τους, την επιβίωσή τους, ακόμα και την ίδια την ύπαρξή τους. Έτσι, όταν πέφτει κυριολεκτικά πάνω σε έναν από αυτούς, τον ασχημούλη Γκούσταφ, το μόνο που την ενδιαφέρει είναι ότι αυτός ο άνθρωπος είναι καλοντυμένος, καθαρός και αναδίδει μια μυρωδιά υγείας και αρρενωπής δύναμης, ενώ είναι και ο μόνος που θα μπορέσει να κρατήσει στη ζωή την ίδια και τη μάνα της. Και υποκύπτει με ελαφριά τη συνείδηση, αδειανό το στομάχι και τις τύψεις της σε μόνιμη χειμερία νάρκη…

          Κάπως έτσι ξεκινάει η σχέση της Βιολέτας με τον Γερμανό της, έναν άντρα που, αν και δεν ερωτεύτηκε ποτέ, έμαθε να ανέχεται με ευχαρίστηση, να εμπιστεύεται και να υπολογίζει ως σωτήρα της. Από την άλλη, ο καλλιεργημένος Γκούσταφ ερωτεύτηκε παθιασμένα την πανέμορφη Ελληνίδα, ενάντια στα ναζιστικά ιδεώδη με τα οποία είχε γαλουχηθεί και τα οποία πρέσβευε μέχρι να τη γνωρίσει. Όμως, παρά την απόφασή του να την παντρευτεί μαθαίνοντας για την εγκυμοσύνη της –ξεχνώντας για πάντα τη Γερμανίδα αρραβωνιαστικιά του, τη Φρίντα–, τα γεγονότα τούς προλαβαίνουν και τους χωρίζουν βίαια. Η Βιολέτα, πλέον, μένει μόνη να αντιμετωπίσει την κατακραυγή των συμπατριωτών και της ίδιας της οικογένειάς της, που ξεχνούν πολύ βολικά ότι εκείνη μοίραζε στους πιο ανήμπορους από αυτούς όσα παραπανίσια τρόφιμα έρχονταν στα χέρια της, όλο το διάστημα που είχε σχέση με τον Γερμανό. Έτσι γεννιέται η Λένη, το κορίτσι της ντροπής, η κόρη του εχθρού, το μπάσταρδο του Γερμανού, που όλοι κατακεραυνώνουν σε κάθε ευκαιρία χωρίς να φταίει σε τίποτα η ίδια· ακόμα και ο εκπρόσωπος της Εκκλησίας της ενορίας τους, ο απαράδεκτος παπά-Λάμπρος, δε δέχεται να βαφτίσει το μωρό που έφερε στον κόσμο η Βιολέτα.

          Δε θεωρώ σκόπιμο να σας αποκαλύψω την παραπέρα εξέλιξη, καθώς φοβάμαι πως θα μπω σε λεπτομέρειες και γεγονότα τα οποία αξίζουν να ανακαλύψει ο κάθε αναγνώστης μόνος του. Τα γεγονότα και οι ιστορίες των ηρώων αμέτρητα, οι στιγμές της Ιστορίας που περνούν ως φλάσμπακ εξίσου πολλές, σημαντικές και κάποιες ακόμα και άγνωστες στους περισσότερους από εμάς. Κάθε ιστορία μάς αποκαλύπτεται μέσα από τον εκάστοτε ήρωα. Ήρωες χάρτινοι που όμως μοιάζουν πιο ζωντανοί και από τους σάρκινους. Ήρωες που αντιπαθείς για την ελαφρομυαλιά και τη ρηχή προσωπικότητά τους, αλλά φτάνεις κάπου να τους συγχωρήσεις αφού δε θα μπορούσαν ποτέ να σκεφτούν διαφορετικά. Ήρωες που μισείς για την απανθρωπιά και τον φανατισμό τους, χωρίς να μπορέσεις ποτέ να τους δώσεις άφεση αμαρτιών. Ήρωες που λατρεύεις εξαρχής, λόγω της τρυφερής και ευαίσθητης ψυχοσύνθεσής τους και της έμφυτης ικανότητάς τους να αγαπούν και να συγχωρούν. Ήρωες που γνωρίζεις σταδιακά και φτάνεις να εκτιμήσεις απόλυτα, καθώς είναι άνθρωποι που παίρνουν τα ηνία της ζωής τους στα χέρια τους, αποφασίζουν να διεκδικήσουν το μέλλον τους παλεύοντας με νύχια και με δόντια και αποκαθηλώνουν το επίπλαστο ονειρεμένο παρελθόν τους, ενώ αποτινάσσουν για πάντα τη ρετσινιά των γεννητόρων τους παίρνοντας γενναίες και αμετάκλητες αποφάσεις.

          Ειλικρινά, είναι αναρίθμητα αυτά που μπορεί να σχολιάσει κανείς για το τελευταίο βιβλίο της εξαίρετης συγγραφέως, «Το Κορίτσι της Ντροπής», όμως όσα κι αν γράψει κάποιος θα είναι πάντα ανεπαρκή. Η χαρισματική Σοφία Βόικου συνυφαίνει με μοναδικό τρόπο την ατόφια Ιστορία με την εμπνευσμένη μυθοπλασία της, χαρίζοντας στους αναγνώστες της απαράμιλλες στιγμές αναγνωστικής ηδονής, συνδυασμένες αριστοτεχνικά με την παράθεση ιστορικών γεγονότων, τα οποία η ανθρωπότητα οφείλει να μη λησμονεί. Όπως γράφει και η ίδια στο βιβλίο της: «ποιος ο λόγος να υπάρχει Ιστορία εάν τελικά κανείς δε μαθαίνει από αυτήν;» Τα ειλικρινή και θερμότατα συγχαρητήριά μου στην αγαπημένη Σοφία Βόικου για το αλησμόνητο μυθιστόρημά της, το οποίο και σας προτείνω ανεπιφύλακτα να διαβάσετε, Φίλοι μου!

Υπόθεση Οπισθόφυλλου:

Είναι ντροπή να μην ξέρεις το όνομα του πατέρα σου… Είναι ντροπή η μάνα σου να μένει αστεφάνωτη… Είναι ντροπή να είσαι η κόρη του εχθρού… Η Λένη είναι το κορίτσι της ντροπής.

Ο πόλεμος έχει τελειώσει και οι Έλληνες προσπαθούν να ξεχάσουν τη γερμανική Κατοχή. Η Λένη, όμως, με τα γαλανά της μάτια και τα ξανθά της μαλλιά, τους εμποδίζει. Προσβάλλει με την ύπαρξή της τα χρηστά ήθη της εποχής. Απέναντι σε μια πατρίδα που δεν την αποδέχεται, θα αναζητήσει ένα καλύτερο μέλλον στο Μόναχο. Εκεί θα γνωρίσει τον Γιόχαν, που προσπαθεί να αποτινάξει το στίγμα που του κληροδότησε ο πατέρας του.

Η Λένη θέλει να βρει τις ρίζες της, ο Γιόχαν θέλει να κάψει τις δικές του. Όλοι γνωρίζουν, μα κανείς δε μιλάει. Στα πρόσωπά τους οι άλλοι βλέπουν τον εχθρό. Είναι όμως στ’ αλήθεια εχθρός το παιδί του εχθρού;

Ένα συγκλονιστικό μυθιστόρημα, βασισμένο στις αληθινές ιστορίες των παιδιών που έζησαν τα λάθη της Ιστορίας και πλήρωσαν τις αμαρτίες των γονιών τους.

«ΤΟ ΚΟΡΙΤΣΙ ΤΟΥ ΑΛΕΣΑΝΤΡΟ», της Τίτσας Πιπίνου – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

«ΤΟ ΚΟΡΙΤΣΙ ΤΟΥ ΑΛΕΣΑΝΤΡΟ», της Τίτσας Πιπίνου – Γράφει η Κλειώ Τσαλαπάτη

Εκδόσεις: Κλειδάριθμος

Σελίδες: 576

Τιμή με έκπτωση: 14,94€

          Δε γνωρίζω για εσάς, αλλά προσωπικά όταν παίρνω στα χέρια μου ένα βιβλίο που έχει να κάνει με την ιδιαίτερη πατρίδα μου, αισθάνομαι έναν άκρατο ενθουσιασμό ο οποίος πλησιάζει τα όρια της γνήσιας συγκίνησης. Η Ρόδος είναι έτσι και αλλιώς ένα νησί γοητευτικό και μοναδικό, αφού συνδυάζει τη μακραίωνη Ιστορία με τον μοντέρνο σύγχρονο τρόπο ζωής. Δεν είναι καθόλου ασυνήθιστο να συνυπάρχουν τουριστικά μαγαζιά, εστιατόρια ή μπαράκια γεμάτα με τουρίστες, από όπου ακούγονται οι πιο πρόσφατες μουσικές επιτυχίες, δίπλα στα τείχη της παλιάς πόλης που μετρούν κάμποσους αιώνες ζωής. Σαν γνήσια Ροδίτισσα, λοιπόν, αν και όχι λόγω οικογενειακής καταγωγής, αρέσκομαι να διαβάζω οτιδήποτε έχει σχέση με την πανέμορφη γενέτειρά μου, όπως μυθιστορήματα που διαδραματίζονται εκεί στη σύγχρονη εποχή, αλλά και κάποια που μιλούν για τη μεσαιωνική Ρόδο, αυτήν των Ιωαννιτών Ιπποτών έως και την κατάληψή της από τους Οθωμανούς το 1522 μ.Χ. Μέχρι τώρα, όμως, δεν έτυχε να διαβάσω κανένα βιβλίο που να αναφέρεται στην πιο πρόσφατη ιστορία της, όταν αυτή ήταν ιταλοκρατούμενη από το 1912 έως και το 1943, οπότε και πέρασε στη γερμανική κατοχή μέχρι και το τέλος του Β΄ παγκοσμίου πολέμου και την τελική ενσωμάτωσή της στο ελληνικό κράτος το 1947, μαζί και με τα υπόλοιπα Δωδεκάνησα. Όταν πήρα στα χέρια μου το εξαιρετικό μυθιστόρημα της Τίτσας Πιπίνου, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος με τίτλο «Το κορίτσι του Αλεσάντρο», ήμουν βέβαιη πως θα διάβαζα κάτι διαφορετικό και η διαίσθησή μου δε με ξεγέλασε. Πρόκειται πραγματικά για ένα βιβλίο μεστό και καλογραμμένο, που επικεντρώνεται στην περίοδο της ιταλικής κατοχής των Δωδεκανήσων μέχρι και μετά την απελευθέρωση και την ενσωμάτωσή τους στην Ελλάδα.

          Η δεκαεπτάχρονη Άννα, γέννημα θρέμμα του μικρού σε σχέση με την κοσμοπολίτισσα Ρόδο νησιού της, είναι η τρίτη και μικρότερη κόρη της οικογένειά της. Γνωρίζοντας πολύ καλά το απάνθρωπο οικογενειακό έθιμο που επικρατεί στην πατρίδα της –δηλαδή η πρωτότοκη κόρη να παίρνει σχεδόν όλη την πατρογονική περιουσία, ώστε να καλοπαντρευτεί, και η μικρότερη να μη δικαιούται απολύτως τίποτα, άρα να μένει ανύπαντρη και να προορίζεται για υπηρέτρια της μεγάλης αδερφής της–, αποφασίζει να φύγει από το νησί της και να αναζητήσει την τύχη της στη Ρόδο, κοντά στη φημισμένη μαντάμ Φλώρα, μια διάσημη Φραγκολεβαντίνα μοδίστρα στο ατελιέ της οποίας ράβεται όλη η καλή κοινωνία της Ρόδου. Η μητέρα της Άννας, καταπιεσμένη και η ίδια από τη δική της, την αυταρχική γιαγιά Περσεφόνη, δεν τολμά να φέρει αντίρρηση, ενώ ο πατέρας της βλέποντας την ανήσυχη και δυναμική φύση της κόρης του καταλαβαίνει ότι μόνο η φυγή του κοριτσιού τους από τα στενά όρια του νησιού τους θα μπορέσει να τη βοηθήσει να διεκδικήσει όσα ονειρεύεται στη ζωή της. Έτσι, η νεαρή και άβγαλτη Άννα, με μια μικρή βαλιτσούλα με τα φτωχά υπάρχοντά της και με την ψυχή της γεμάτη ελπίδες και όνειρα για το μέλλον, σαλπάρει για τη Ρόδο και για το άδηλο μέλλον της.

          Το 1937 ο ιταλικός φασισμός είναι πιο κραταιός από ποτέ και, φυσικά, αυτό έχει τον αντίκτυπό του και στις ιταλικές κτήσεις, όπως τα Δωδεκάνησα. Η ανάληψη της διοίκησής τους από τον σκληροπυρηνικό φασίστα Τσέζαρε Μαρία Ντε Βέκι θα επηρεάσει οδυνηρά την καθημερινότητα των ντόπιων και θα αποτελέσει, ίσως, μια επώδυνη προετοιμασία για όσα θα ακολουθήσουν με τον Β΄ παγκόσμιο πόλεμο, την πτώση του Μουσολίνι και την αδυσώπητη γερμανική κατοχή. Τα ιστορικά γεγονότα διαδέχονται το ένα το άλλο με καταιγιστικό ρυθμό, όμως μέσα στην ανελέητη δίνη τους η Άννα θα συναντήσει τον έρωτα της ζωής της στο πρόσωπο του Ιταλού μηχανικού Αλεσάντρο Κιοράντο. Ο ίδιος, εγκλωβισμένος σε έναν πολύχρονο, συμβατικό και ατελέσφορο γάμο με τη Βιτορίνα, βρίσκει το χαμένο νόημα της ζωής του δίπλα στην ανεπιτήδευτη νεαρή Άννα. Η ίδια η Ιστορία, όμως, τους προλαβαίνει και βάζει φρένο στα όνειρα που κάνουν για μια κοινή ζωή. Οι Γερμανοί έχουν ήδη αιχμαλωτίσει και εκτοπίσει τους Ιταλούς ομοϊδεάτες και πρώην συμμάχους τους και η Ρόδος, όπως και όλη η Ελλάδα, στενάζει κάτω από τη ναζιστική μπότα τους.

Ο Αλεσάντρο συλλαμβάνεται και κλείνεται σε ένα από τα στρατόπεδα του νησιού, όπου η μεταχείριση των κρατουμένων δε διαφέρει σε τίποτα από τα υπόλοιπα ανά την Ευρώπη γερμανικά στρατόπεδα. Τα βασανιστήρια, η πείνα και οι κακουχίες εξοντώνουν πολλούς από τους έγκλειστους σε αυτά, ενώ όσοι εκδιώκονται στοιβαγμένοι μέσα σε πλοία για να επιστρέψουν στην Ιταλία και μετά σε γερμανικά στρατόπεδα ανά την Ευρώπη, δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα φτάσουν τελικά εκεί, όπως συνέβη με το «S.S. Oria». Η Άννα, θρηνώντας για τον χαμένο έρωτά της, του οποίου την τύχη αγνοεί, προσπαθεί να ανταπεξέλθει στις νέες συνθήκες της ζωής της. Μόνη και ταπεινωμένη στην ντόπια κοινωνία, έχοντας άμεση ανάγκη από έναν προστάτη που θα «καθαρίσει» το σπιλωμένο όνομά της, αποφασίζει να παντρευτεί τον χήρο φαρμακοποιό Μαρή. Τα χρόνια περνούν, ο πόλεμος αποτελεί πλέον παρελθόν για τον κόσμο που αγωνίζεται να τον εξορκίσει με τη ζωή και τη λήθη, όπως και ο Αλεσάντρο για την Άννα, η οποία μοιάζει να έχει βρει τις ισορροπίες της δίπλα στον υπομονετικό και καλοπροαίρετο σύζυγό της, μέχρι η Μοίρα να ανακατέψει πάλι τα χαρτιά της τράπουλάς της οπότε πρόσωπα και μυστικά από το παρελθόν να έρθουν στο φως και να δοκιμάσουν εκ νέου τις αντοχές της και τα συναισθήματά της.

Η Τίτσα Πιπίνου, μέσα από το αριστουργηματικό μυθιστόρημά της «Το κορίτσι του Αλεσάντρο», μας παρασύρει σε ένα μαγευτικό ταξίδι στο πρόσφατο παρελθόν των Δωδεκανήσων και ιδιαίτερα της γοητευτικής Ρόδου. Αμέτρητα γνωστά και άγνωστα στιγμιότυπα της Ιστορίας –συνυφασμένα με αναρίθμητους, άρτια σκιαγραφημένους, ολοζώντανους χαρακτήρες–, μάς ξεναγούν σε μια εποχή λιγότερο γνωστή αλλά απίστευτα ενδιαφέρουσα. Ήρωες που καθηλώνουν με τις δυναμικές ή άβουλες προσωπικότητές τους, τα πάθη και τα παθήματά τους, τους έρωτες και τις αδυναμίες τους, τα ύπουλα χτυπήματα της Μοίρας ή τα ανέλπιστα δώρα της, διαμορφώνουν ένα λογοτεχνικό μωσαϊκό που καθηλώνει τον αναγνώστη από την αρχή έως το τέλος, σε ένα βιβλίο που αξίζει να διαβαστεί από όλους. Θερμά συγχαρητήρια στην εξαίρετη συγγραφέα για το ξεχωριστό έργο της, το οποίο και σας προτείνω ανεπιφύλακτα να διαβάσετε, Φίλοι μου!

Υπόθεση Οπισθόφυλλου:

Ιταλική κατοχή Δωδεκανήσων, 1937. Τη διοίκηση αναλαμβάνει ο Τσέζαρε Μαρία Ντε Βέκι, ο σκληρότερος από την τετρανδρία του φασισμού στην Ιταλία. Η δεκαεπτάχρονη Άννα φεύγει απ’ το μικρό νησί της για τη Ρόδο, με σκοπό να δουλέψει δίπλα στη διάσημη Φραγκολεβαντίνα μοδίστρα της εποχής, τη μαντάμ Φλώρα. Θέλει με κάθε τρόπο να απαλλαγεί από τα δεσμά του τόπου της, την αυστηρή επιτήρηση της γιαγιάς της και τη μοίρα που την περιμένει.

Η ανάδειξη της Άννας ως καλύτερης μοδίστρας στα πιο ακριβά σαλόνια θα επισκιαστεί από τον παράνομο έρωτά της με τον Ιταλό μηχανικό Αλεσάντρο Κιοράντο. Μετά τη σύλληψη του Αλεσάντρο, η Άννα βιώνει την ταπείνωση από την τοπική κοινωνία και οδηγείται σ’ έναν συμβατικό γάμο. Στα χρόνια που περνούν τον θεωρεί νεκρό, όμως η μοίρα έχει άλλα σχέδια… Η βαθιά τους αγάπη θα ξεχαστεί από όλους αλλά ποτέ από τους ίδιους.

Βιογραφικό σημείωμα συγγραφέα:

Η Τίτσα Πιπίνου γεννήθηκε στη Ρόδο, όπου ζει μέχρι σήμερα. Για ένα διάστημα έμεινε στην Αγγλία και παρακολούθησε μαθήματα γλώσσας. Στα γράμματα εμφανίστηκε το 1994 με το βιβλίο Γυναίκα της σκιάς.

Συνολικά έχει γράψει εννιά μυθιστορήματα, ένα δοκίμιο και ένα βιβλίο για παιδιά. Διηγήματα και κείμενά της έχουν δημοσιευτεί σε ανθολογίες, λογοτεχνικά ημερολόγια και στον Τύπο. Διατηρεί εδώ και χρόνια ραδιοφωνική εκπομπή για το βιβλίο.